Prosimy o wy陰czenie blokowania reklam na tej stronie.

fizyka.org  ::  fizyka.jamnika.pl  ::  mamy 15 lat!

Fizyka
Fizyka
 
Strona g堯wna > Artyku造 - Fizyka > Nobel z fizyki 2007
Nagroda Nobla z fizyki 2007

Tegoroczn nagrod Nobla w dziedzinie fizyki wyr騜niono odkrycie zjawiska gigantycznego magnetooporu, kt鏎e jest wykorzystywane w elektronice do odczytywania danych z twardych dysk闚. Dokonali go - w 1988 roku niezale積ie od siebie - Francuz Albert Fert oraz Niemiec Peter Grnberg.
Albert Fert   Peter Grnberg   Galeria zdj耩
Wideo:   Relacja   Gigantyczny magnetoop鏎
Polacy o noblistach   Polski udzia w sukcesie
Anty-Noble 2007 przyznane!   Galeria zdj耩
Jak przyznaje si Nagrod Nobla?
Kim by Alfred Nobel?   Galeria zdj耩
Nobel z fizyki 2006   Nobel z fizyki 2005


Jak napisa豉 w uzasadnieniu Komisja Noblowska, dzi瘯i badaniom laureat闚 mo磧iwa sta豉 si radykalna miniaturyzacja twardych dysk闚, stosowanych m.in. w laptopach oraz w niekt鏎ych odtwarzaczach muzycznych. Innymi s這wy - na coraz mniejszych urz康zeniach mo瞠my zmie軼i coraz wi璚ej danych.

Zobacz nasze relacje video:
Og這szenie decyzji Komitetu Noblowskiego »
Gigantyczny magnetoop鏎 »


Fert (z prawej) i Gruenberg (poni瞠j z lewej) odkryli efekt gigantycznego magnetooporu (GMR) niemal jednocze郾ie, cho niezale積ie od siebie - w roku 1988. Okaza這 si, 瞠 w pewnych warunkach bardzo s豉bym zmianom pola magnetycznego odpowiadaj ogromne r騜nice w oporze elektrycznym. Odkrycie szybko znalaz這 zastosowanie w budowie stosowanych do przechowywania danych twardych dysk闚.

Twardy dysk to okr庵豉, wiruj帷a p造ta pokryta materia貫m magnetycznym (zwykle stosuje si ca造 zesp馧 p造t). Namagnesowuj帷 w r騜ny spos鏏 jej poszczeg鏊ne punkty, mo積a zapisa informacj w formie zer i jedynek. Im mniejszy jest pojedynczy 郵ad zapisu, tym wi璚ej informacji mo積a zapisa na dysku o takich samych wymiarach - ale te tym trudniej je odczyta. Stosowane do tego male鎥ie g這wice unosz si nad powierzchni dysku na wysoko軼i zaledwie 25 nanometr闚, na poduszce powietrznej, kt鏎a powstaje dzi瘯i jego szybkiemu wirowaniu.

W czasach, gdy najwi瘯sze, z trudem mieszcz帷e si wewn徠rz obudowy dyski stacjonarnych komputer闚 z trudem osi庵a造 pojemno嗆 1 gigabajta, wydawa這 si, 瞠 niewiele mo積a w tej dziedzinie poprawi. Tymczasem odkrycie tegorocznych noblist闚 zmieni這 diametralnie sytuacj. Wcze郾iej stosowano do odczytywania danych o polu magnetycznym cewki, kt鏎e poruszaj帷 si w polu magnetycznym wytwarza造 s豉by pr康.

Okaza這 si jednak, 瞠 pole magnetyczne mo瞠 ogromnie zmienia op鏎 elektryczny g這wicy odczytuj帷ej, je郵i jest zbudowana z kilku warstw r騜nych materia堯w o grubo軼i zaledwie kilku-, kilkunastu atom闚. Pole magnetyczne sprawia, 瞠 elektrony o okre郵onym spinie (nie豉twa do wyt逝maczenia w豉軼iwo嗆 elektron闚) poruszaj si z trudem, co oznacza, 瞠 ro郾ie op鏎 elektryczny.

G這wice odczytuj帷e GMR mo積a uzna za jedno z pierwszych zastosowa nanotechnologii. Opr鏂z twardych dysk闚 technik zastosowano r闚nie w nowej generacji czujnik闚 pola magnetycznego.

Dyski twarde z g這wicami GMR pojawi造 si na rynku w roku 1997. Dzisiaj jest to dominuj帷a technologia, wykorzystywana nie tylko w komputerach stacjonarnych i przeno郾ych, ale i w konsolach do gier, kamerach, nagrywarkach rejestruj帷ych setki godzin programu telewizyjnego czy kieszonkowych odtwarzaczach muzycznych mieszcz帷ych tysi帷e piosenek. Gdyby nie wielka liczba bardzo pojemnych dysk闚, nie mog造by tak瞠 dzia豉 internetowe wyszukiwarki.

Za odkrycie gigantycznego magnetooporu tegoroczni nobli軼i podziel si nagrod w wysoko軼i 10 mln szwedzkich koron, czyli 1,54 mln USD.



(na podstawie pap.pl, gazetawyborcza.pl, nobelprize.org)



 
 Teoria
Wyprowadzenia wzor闚
Zadania fizyczne
Do鈍iadczenia fizyczne
Tablice fizyczne
Biografie fizyk闚
FORUM
 
 Nobel z fizyki 2006
Nobel z fizyki 2005
 
 Energia 鈍iat豉. [0]
warto嗆 przyspieszenia ziemskiego [0]
O ile zmieni si energia kinetyczna cz御tki 豉dunku +q [C]? [0]
Test z Sesji egzm Fizyka [0]
prosz o pomoc w rozwi您aniu [1]
 
Serwis "Fizyka Jamnika" u篡wa plik闚 cookies. S to pliki instalowane w urz康zeniach ko鎍owych os鏏 korzystaj帷ych z serwisu, w celu administrowania serwisem, poprawy jako軼i 鈍iadczonych us逝g w tym dostosowania tre軼i serwisu do preferencji u篡tkownika, utrzymania sesji u篡tkownika oraz dla cel闚 statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania tre軼i reklamy do Twoich indywidualnych potrzeb). Informujemy, 瞠 istnieje mo磧iwo嗆 okre郵enia przez u篡tkownika serwisu warunk闚 przechowywania lub uzyskiwania dost瘼u do informacji zawartych w plikach cookies za pomoc ustawie przegl康arki lub konfiguracji us逝gi. Szczeg馧owe informacje na ten temat dost瘼ne s u producenta przegl康arki, u dostawcy us逝gi dost瘼u do Internetu oraz w Polityce prywatno軼i.
OK
 
© 2003-2019 Fizyka Jamnika. Online: 36
Wszystkie artyku造 i publikacje znajduj帷e si w portalu Fizyka Jamnika s chronione prawem autorskim
Kopiowanie, publikowanie i rozpowszechnianie materia堯w bez naszej zgody jest zabronione
Obs逝ga informatyczna